Reklam verin!


KITABxanaciSentyabr 23, 2007 23:54

[Kainat] taxtında ylmi Allaha hmd olsun; özü üçün qrarla yer doru hrktedn Gün, onun (peymbrin) on yaxın smada çıraqlar olan nslin[2], doru yolda

onları rhbr tutan sadiq ardıcıllarına xeyir-dua olsun!

Qüdsi txllüsü il tanınmn günahkar bnd Abbasqulu Mirz Mhmmd xan olu l-Bakuvi (bakılı)--Allah onun özün

v ata-anasına iltifat göstrsin, can atdıı iind ona

müvffqiyyt qazandırsın,-- deyir:

Astronomiya elmind
iki nzriyy vardır: bunlardan biri rumlu Ptolemeyin (Btlmus

r-Rumi)[3] nzriyysidir. Bu nzriyy Yerin sükuntd olması, Günin is onuntrafında fırlanmasına saslanır. O biri is

polalı (l-lihistani) Kopernikin[4]

nzriyysidir ki, [birincinin] ksindir. Hr ikisinin milliyytc bizdn [eyni drcd]frqli oldu

unu xüsusi nzr almaqla qli qavrayıların tqlidin yol verilmmsi, qlin

üstün tutduu v rit uyun gln [eyi] götürmyi zruri edir v öz dediklrini üstün

tutaraq haqlı olduqlarını iddia ednlrin tqlidindn çkinmyi lazım bili

 


Birincidn frqli olaraq o biri nzriyynin qti hndsi dlillrl tsdiq edildiyini, hdis

v aylrl tsbit oluna bilindiyini görrk, sonuncu peymbrlik sahibinin[5]hicrtindn sonra 1255 (1839-40)-ci ild

çorafiya elmin aid kitabımın riyyaziyyat

bölmsindn olan müqddim, üç fsil v nticdn ibart kiçik bir risal yazdım.Allahdan [bu i

i] yaxı baa çatdırmaımı dilyirm.

Müqddim--sas mövzuya balamazdan vvl öyrnilmsi labüd olan müxtlifmsllr haqqındadır. Bil ki, insan göylrin vziyyti haqqında sabit bir bilik ld

edn

qdr neç sr keçmidir. Bu biliyin sasının harada v n vaxt qoyulduu bilinmir. Çoxgüman ki, hardasa, Misir razisind

olmudur. Çünki oranın alimlri bu [il] lap qdim

vaxtlardan mul idi. skndriyy hri is elmin bu sahsinin görkmli bilicilrinintoplandı

ı yer idi. Finikiyalılar da dnizçi olduqları üçün ulduzları [öyrnmy] ehtiyac

duyurdular. Yunanlar bunu finikiyalılardan v misirlilrdn öyrnmilr. lk vaxtlar onlarbu sahd

o qdr d çox bilik qazana bilmmidilr. Lakin artıq Fales[6] Ayın tutulması

vaxtını müyyn ed bilirdi. Bu vziyyt Platon (flatun)[7] öz nzriyysini kfedndk davam etdi. Onların arasında daha bir neç

nzriyy d var idi. Bundan sonra

romalılar bu biliyi onlardan v misirlilrdn öyrndilr.Miladın ikinci yüzilliyind

astronomiya v tarix sahsind tanınan Ptolemey bu

nzriyylrdn birini seçrk onun üzrind yeni bir sas yaratdı. Onun nzriyysicamaat arasında yayıldı[8], romalıların bir çox ölklri zbt etmlri il

laqdar

mhurladı. slamın vvllrind l-Frabi[9] bu [nzriyyni] rb dilin trcümetdi[10]. Sonra glnlr d

Yerin fırlanması haqqında ay v mlumatlardakı (xbar)

dlillri nzr almadan onu tqlid etmidilr. Halbuki, [Ptolemey nzriyysi] qeyriinandırıcıdır

(v. 2) v übhni aradan götürmür.

vvla, Gün hansı trfdn hrkt edir? Adi hrktinin ksin olaraq [qdim]

alimlrin sabit hesab etdiyi gizli hrkti il qrbdn rqmi?

KİTABI YÜKLƏYİN...



1
Cavidan yazıb:

Bu sayti cixardana meslehet gorerdim ki,dersler haqqinda melumat cox olsun,elektron ders basahsalma olsa yaxsi olar cool

Aprel 19, 2008 20:47

Şərh yazın

  • shocked
  • smile
  • evil
  • grin
  • question
  • lol
  • rolleyes
  • mad
  • wink
  • razz
  • confused
  • redface
  • cool
  • suprised
  • cry
  • sad

captcha


© 2007 Bütün hüquqları qorunur və blogçuya məxsusdur - Dəstək: AzeriBlog.com